Styropian po 20, 30 a nawet 50 latach. Czy nadal izoluje tak samo?

Kupując samochód, liczymy się z tym, że za kilkanaście lat będzie wymagał kosztownych napraw. Podobnie jest z pompą ciepła czy kotłem grzewczym. Wiemy, że kiedyś przyjdzie czas i na ich wymianę. A co z termoizolacją ukrytą w ścianach? Czy po kilkudziesięciu latach nadal działa tak samo jak w dniu montażu? Nad tym pytaniem zastanawia się niewielu inwestorów, choć ocieplenie ścian wykonuje się zazwyczaj tylko raz. Ma ono ograniczać straty ciepła nie przez pięć czy dziesięć lat, ale przez cały okres użytkowania budynku. Czy zatem styropian po 20, 30, a nawet 50 latach nadal spełnia swoją funkcję?

Wiele materiałów budowlanych z upływem czasu zmienia swoje właściwości lub wymaga okresowej konserwacji. W przypadku styropianu sytuacja wygląda jednak nieco inaczej. Prawidłowo wyprodukowany i właściwie zastosowany EPS nie wykazuje istotnej utraty właściwości termoizolacyjnych wynikającej z naturalnego procesu starzenia. W przypadku styropianu sytuacja wygląda jednak inaczej. Kluczem do zrozumienia jego trwałości jest sposób, w jaki materiał zapewnia izolacyjność cieplną. Około 98% objętości EPS stanowi powietrze zamknięte w milionach mikroskopijnych komórek. To właśnie ono odpowiada za ograniczenie przepływu ciepła a to istotna różnica w porównaniu z niektórymi materiałami termoizolacyjnymi, których parametry zależą od gazów zamkniętych w strukturze komórkowej. W przypadku EPS izolacyjność opiera się przede wszystkim na powietrzu, dlatego sam proces starzenia materiału nie powoduje istotnego pogorszenia współczynnika przewodzenia ciepła.

Jak sprawdzić, czy materiał zachowuje swoje właściwości po 20, 30 czy nawet 50 latach? Najlepiej odpowiadają na to pytanie wyniki badań prowadzonych na próbkach pobranych z budynków eksploatowanych przez wiele lat. Dzięki nim można ocenić, czy upływ czasu rzeczywiście wpływa na parametry termoizolacyjne styropianu. Jednym z najbardziej znanych przykładów jest analiza płyt EPS zastosowanych na dachu budynku zakładów BASF. Po 31 latach użytkowania nie stwierdzono oznak skurczu, deformacji ani uszkodzeń połączeń między płytami.

Badania przewodności cieplnej wykazały, że materiał ten nadal spełniał postawione mu wymagania. Wyniki te znajdują potwierdzenie również w deklaracjach środowiskowych (EPD)1, które wskazują, że prawidłowo zastosowane płyty EPS zachowują swoje właściwości techniczne przez cały okres użytkowania budynku. Warto jednak pamiętać, że nie istnieje jeden uniwersalny rodzaj płyt EPS do wszystkich zastosowań. Izolacja elewacji, podłogi, dachu czy fundamentów pracuje w zupełnie innych warunkach. Dlatego poszczególne produkty różnią się m.in. wytrzymałością na ściskanie, odpornością na obciążenia oraz właściwościami termoizolacyjnymi. Z tego względu w ofercie swisspor znajduje się szeroka gama płyt swissporEPS przeznaczonych do konkretnych zastosowań. Od ocieplenia ścian zewnętrznych, przez podłogi i dachy, aż po izolację fundamentów. Odpowiedni dobór materiału w miejscu jego zastosowania jest jednym z warunków uzyskania trwałej i skutecznej termoizolacji.

W przypadku budynków o podwyższonych wymaganiach energetycznych inwestorzy mogą wybierać również płyty grafitowe, takie jak swissporLAMBDA WHITE czy swissporLAMBDA MEGA WHITE, które dzięki bardzo dobrym właściwościom termoizolacyjnym pozwalają osiągnąć wymagany standard energetyczny przy mniejszej grubości izolacji. Niezależnie od wybranego rozwiązania, kluczowe znaczenie dla trwałości ocieplenia ma właściwy dobór produktu do konkretnego zastosowania oraz jego prawidłowy montaż.
Zaskakujące jest to, że największym zagrożeniem dla skuteczności izolacji nie jest upływ czasu. Znacznie częściej problemy wynikają z:
• błędów wykonawczych powodujących powstawanie mostków cieplnych,
• zawilgocenia przegrody wskutek wad projektowych lub wykonawczych,
• pozostawienia płyt przez długi czas na słońcu przed ich zabudową,
• kontaktu z rozpuszczalnikami, które mogą uszkodzić strukturę polistyrenu.

Innymi słowy nawet najlepszy materiał nie będzie działał prawidłowo, jeśli zostanie niewłaściwie zastosowany. Czy można więc powiedzieć, że styropian zachowa swoje właściwości przez 50 lat? Naukowiec odpowiedziałby: to zależy od warunków, w jakich pracuje materiał. I byłaby to uczciwa odpowiedź. Dostępne wyniki badań potwierdzają, że dobrze wyprodukowany i prawidłowo wbudowany styropian może zachowywać swoje właściwości przez wiele dziesięcioleci. Jednocześnie nie oznacza to, że każda przegroda będzie działała bezproblemowo przez pół wieku. O trwałości całego ocieplenia decydują również projekt, jakość wykonania oraz warunki eksploatacji budynku.

Kupując styropian, inwestor nie kupuje produktu na pięć czy dziesięć lat. Wybiera materiał, który ma ograniczać straty ciepła przez cały okres użytkowania budynku. Dlatego tak ważne jest nie tylko wybranie odpowiedniego produktu, ale również jego właściwe zastosowanie i staranny montaż. To właśnie one decydują o tym, czy termoizolacja będzie skutecznie spełniała swoją funkcję przez kolejne dziesięciolecia.